U bent hier: home resolutie

Optimale resolutie

Een woordje uitleg over pixels, beeldgrootte en resolutie

  • Pixel : het kleinst mogelijke onderdeel van een digitale foto, eveneens beeldpunt genoemd, ook al is het eigenlijk een minuscuul klein vierkantje
  • Beeldgrootte : het totaal aantaal beeldpunten waaruit een digitale foto is opgebouwd, uitgedrukt in pixels of megapixels
  • Resolutie : het aantal pixels uitgedrukt t.o.v. een lengtemaat, bijv. per inch of per cm

De megapixels vliegen u om de oren.

Fabrikanten van digitale fototoestellen proberen elkaar te overbluffen door toestellen te ontwikkelen die steeds meer beeldpunten kunnen registreren, maar hebt u die extra pixels echt wel allemaal nodig?
Alles hangt af van wat u uiteindelijk met uw digitale foto's wilt aanvangen. Ter verduidelijking een rekenvoorbeeldje:

We vertrekken van het gegeven dat de optimale resolutie voor een kwaliteitsvolle afdruk op gewoon formaat 300 ppi (pixels per inch) moet zijn. Een lagere resolutie boet in aan kwaliteit. Bij een te lage resolutie zult u zelfs de afzonderlijke pixels als vierkante blokjes kunnen waarnemen. Een hogere resolutie geeft geen merkbare kwaliteitswinst, maar zorgt wel voor veel grotere fotobestanden die meer tijd vergen om verstuurd te worden.
Een inch is een lengtemaat die gelijk is aan 2,54 cm. Anders gezegd hebben we dus 300 minuscuul kleine puntjes per 2,54 cm nodig om een mooie print te krijgen.
Omgerekend per centimeter zijn dit dus 300 : 2,54 = 118 pixels.

Stel dat u van uw digitale foto's afdrukken van 10 x 15 cm wilt maken, dan ziet ons rekenvoorbeeldje er als volgt uit:

Ideaal aantal beeldpunten = 118 x 10 x 118 x 15 = 2088600 pixels

Grofweg gezegd hebben we dus voor een 10 x 15 formaat foto zo'n 2 miljoen pixels of 2 megapixels nodig voor een goede afdruk. U hebt dus echt geen multimegapixel-kanon nodig als u enkel foto's in klein formaat wilt afdrukken.

Anders wordt het als u werkt met vergrotingen. We herhalen ons rekenvoorbeeldje voor een afdruk van 50 x 75 cm:

Ideaal aantal beeldpunten = 118 x 50 x 118 x 75 = 52 megapixels (!)

Een foto van 52 megapixels!?!? Inderdaad, dit is niet realistisch, want in de praktijk haalt u al goede resultaten voor prints op 50 x 75 cm met een foto van ongeveer 7 megapixels. De verklaring voor dit verschil zit hem in het feit dat u bij vergrotingen niet meer met uw neus op de foto zit. In het algemeen kunnen we stellen dat de kijkafstand gelijk is aan 3 maal de kortste zijde van de foto.
Het is dus niet nodig om bij posters van 50 x 75 cm een resolutie van 300 ppi te hanteren, de praktijk toont aan dat een waarde van 110 ppi voor dit formaat ook al voldoende is. Ons rekenvoorbeeld ziet er in dat geval als volgt uit:

(110 : 2,54) x 50 x (110 : 2,54) x 75 = 7 megapixels

Zoals gezegd is een resolutie van 300 ppi een optimale waarde voor afdrukken op gewoon formaat. Veel digitale fotolabo's eisen geen optimale resolutie, maar werken met minimale waarden. Daardoor wordt het aantal megapixels beperkt, maar blijven de resultaten toch nog aanvaardbaar. Zit u echter onder de minimaal vereiste waarde, dan krijgt u een waarschuwing of wordt de afdruk gewoonweg geweigerd.
Er zijn afdrukcentrales die - indien nodig - het aantal beeldpunten softwarematig door interpolatie opkrikken tot de gewenste resolutie van 300 ppi. Daardoor wordt vermeden dat bij te lage resoluties afzonderlijke pixels als kleine vierkantjes kunnen waargenomen worden. Deze techniek is natuurlijk niet onbegrensd en zal naargelang de mate waarin hij wordt toegepast zijn invloed hebben op de scherpte van de uiteindelijke afdruk.
Meer informatie over de gehanteerde minimale resoluties kan gevonden worden op de sites van de digitale fotolabo's. De tabel hieronder kan als leidraad dienen.

Formaat Kijkafstand Resolutie Beeldgrootte Megapixels
10,2 x 15,2 cm 30 cm 300 ppi 1200 x 1800 2,2
20,3 x 30,0 cm 60 cm 225 ppi 1800 x 2660 4,8
40,6 x 60,9 cm 120 cm 140 ppi 2240 x 3360 7,5
81,0 x 120,6 cm 240 cm 80 ppi 2550 x 3800 9,7

Conclusie.

U hebt echt geen supertoestel nodig om mooie afdrukken te maken op een normaal formaat. Wilt u wel vaak vergrotingen, dan is het aan te raden om toch naar een iets hogere klasse over te schakelen. Hou er dan wel rekening mee dat foto's, gemaakt in de hoogste instelling (lees: maximum aantal beeldpunten of pixels) meer geheugenruimte innemen.

Bezit u bijvoorbeeld een 8 megapixel toestel en maakt u al uw foto's met de hoogste instellingen, dan staan uw geheugenkaartjes binnen de kortste keren vol. In principe zou u dus op voorhand al moeten beslissen welke beelden u later graag uitvergroot zou willen zien. Deze neemt u dan met de best mogelijke instellingen, nadien stelt u het toestel opnieuw naar een lagere waarde in.
Maar goed dat de opslagcapaciteit van geheugenkaartjes stelselmatig toeneemt terwijl de prijs ervan verder daalt!